Cookie Talkie : Avian Educational Web Site

โ ค ร ง ก า ร " ฟ้ า ใ ส "
บ้ า น ห ลั ง ใ ห ม่ ข อ ง น ก โ ช ค ดี
คู่มือดูแลนก
« กลับไปที่หน้าสารบัญ

เว็บ CookieTalkie มีนโยบายไม่สนับสนุนการเลี้ยงนก รวมถึงไม่สนับสนุนการซื้อ-ขาย และเพาะผสมพันธุ์นกเพื่อการค้า กรุณาอ่าน"จุดมุ่งหมาย"ของเว็บเพื่อความเข้าใจ สำหรับคุณที่มีนกเลี้ยงอยู่แล้ว กรุณาอย่าปล่อยทิ้งนกที่เลี้ยงออกมาในธรรมชาติ แต่ควรดูแลนกของคุณให้ดีที่สุด โดยไม่เพิ่มประชากรนกและไม่ซื้อนกเพิ่ม บทความในคู่มือดูแลนกด้านล่างนี้ ได้จัดทำขึ้นเพื่อให้ความรู้กับผู้ที่ยังจำเป็นต้องดูแลนกในครอบครอง ผู้ที่รับเลี้ยงนกพิการ และผู้อุปการะนกในกรณีต่างๆ ได้ใช้เพื่อปรับปรุงคุณภาพชีวิตของนกให้ดียิ่งขึ้น

กระดองปลาหมึก Cuttlebone

กระดองปลาหมึก Cuttlebone หรือ Cuttlefish bone คือโครง(skeleton)หรือเปลือก(shell) ที่อยู่ในลำตัวของปลาหมึกชนิดที่เรียกว่า cuttlefish ซึ่งเป็นปลาหมึกที่อยู่ในตระกูลเดียวกับ squid กระดองปลาหมึกนี้จะมีน้ำหนักเบา จึงช่วยให้ปลาหมึกสามารถลอยตัวอยู่ได้ในน้ำ

กระดองปลาหมึกเป็นแหล่งแคลเซียมและแร่ธาตุ และเนื่องจากนกต้องการบริโภคแคลเซียมตลอดทั้งปี กระดองปลาหมึกจึงเหมาะที่จะเป็นอาหารเสริมสำหรับนก โดยเฉพาะนกในช่วงวางไข่ที่จะมีความต้องการแคลเซียมมากเป็นพิเศษ เพื่อการสร้างเปลือกไข่ นอกจากนี้นกยังได้รับประโยชน์จากการได้ใช้จะงอยปากขูดลงที่กระดองปลาหมึก เพื่อลับฝนให้จะงอยปากนกอยู่ในสภาพดีเสมออีกด้วย

หากนกไม่ทานกระดองปลาหมึก

อาจเป็นเพราะนกกลัวขนาดของกระดองที่บางครั้งอาจใหญ่กว่าขนาดนก ลองตัดแบ่งกระดองปลาหมึกให้เหลือขนาดเล็กลง
กระดองปลาหมึกด้านที่เป็นสีขาวเนื้ออ่อนจะง่ายต่อการขูดแทะมากกว่าด้านที่เป็นมัน
ลองแช่ล้างกระดองปลาหมึกเพื่อลดกลิ่นคาวปลา อาจทำให้นกยอมกินกระดองปลาหมึกง่ายขึ้น
หากนกยังไม่กินกระดองปลาหมึก ลองขูดกระดองให้เป็นผงแล้วโรยคลุกลงในอาหารอ่อนในปริมาณเพียงเล็กน้อย สัปดาห์ละครั้งในนกปกติและทุกวันในนกที่กำลังวางไข่

กระดองปลาหมึกมีราคาไม่แพงนัก และที่สำคัญในประเทศไทยเราเป็นแหล่งผลิตและส่งออกกระดองปลาหมึกไปในหลายประเทศทั่วโลก ดังนั้นการเปลี่ยนกระดองปลาหมึกให้ใหม่เสมอจึงเป็นสิ่งที่ไม่ยากเกินไปที่จะทำ โดยทั่วไปกระดองปลาหมึกควรได้รับการเปลี่ยนใหม่ทุกๆ 1-2 เดือน หรือหมั่นทำความสะอาดโดยการใช้ช้อนหรือสันมีดขูดเบาๆที่ผิวนอกของกระดองปลาหมึกออก ก็จะได้กระดองปลาหมึกที่ขาวสะอาดเสมอ กระดองปลาหมึกที่สกปรกไม่ว่าจะในกรณีใดๆโดยเฉพาะสกปรกจากการถ่ายมูลนกลงบนชิ้นกระดอง ควรได้รับการเปลี่ยนทิ้งทันที เพื่อป้องกันไม่ให้นกได้รับเชื้อโรคที่เป็นอันตรายต่อสุขภาพ ดังนั้นกระดองปลาหมึกจึงเป็นสิ่งจำเป็นที่จะต้องมีพร้อมและสะอาดเสมอตลอดเวลา

ข้อควรระวัง

กระดองปลาหมึกที่ผลิตเพื่อการค้า มักจะมีอุปกรณ์ติดตั้งที่เป็นโลหะบางและคมติดมากับกระดองปลาหมึกด้วย นกบางตัวอาจได้รับบาดเจ็บจากวัสดุนี้ เช่น โลหะบาดผิว จะงอยปากหรือเท้านกหากเข้าไปติดขัดก็จะทำให้นกได้รับบาดเจ็บ นอกจากนี้มักพบว่าโลหะเหล่านี้จะเกิดสนิมได้หลังจากใช้งานนานในระยะเวลาหนึ่ง ดังนั้นควรถอดโลหะนี้ออกจากกระดองปลาหมึก และทำลายทิ้งเพื่อความปลอดภัย

แม้เมื่อถอดอุปกรณ์ที่ไม่ต้องการออกแล้วสิ่งที่ควรหลีกเลี่ยงอีกประการคือ ไม่ควรใช้เส้นลวดในการผูกมัดกระดองปลาหมึก เพราะจะงอยปากหรือเท้านกอาจเข้าไปติดขัดในเส้นลวดและก่ออันตรายให้กับนกได้เช่นกัน

วิธีติดตั้งกระดองปลาหมึก

วิธีที่ 1
หาซื้ออุปกรณ์ติดตั้งสำเร็จรูปชนิดที่ทำจากพลาสติค สำหรับแขวนกระดองปลาหมึก หรือหาอุปกรณ์สำหรับหนีบ หนีบกระดองปลาหมึกเข้ากับซี่กรง แล้วตรวจดูว่ามั่นคงดีก็เป็นอันใช้ได้

วิธีที่ 2
ใช้สว่านไฟฟ้าเจาะกระดองปลาหมึกหรือใช้เพียงดอกสว่าน ไขควงหรืออุปกรณ์อื่นที่มีความแหลมคม เจาะกระดองปลาหมึกด้วยมือจนทะลุเป็นรู จากนั้นนำน็อตพร้อมสวมแผ่นวงแหวนรองรับใต้หัวน็อตสอดเข้าในรูทางด้านหน้ากระดองปลาหมึกที่เป็นส่วนสำหรับนกใช้แทะ นำกระดองปลาหมึกเข้าติดตั้งด้านในของกรงตรงตำแหน่งที่ต้องการ แล้วยึดด้านหลังของกระดองปลาหมึกแนบเข้ากับซี่กรงให้มั่นคงด้วยการสวมแผ่นวงแหวนทับซี่กรงที่ด้านนอก พร้อมกับขัน wing nut ทับแผ่นวงแหวนอีกที

10-28-2003
10-21-2004 (Last update)

.....
เขียนและรวบรวมโดย แก้วตา

*บทความและภาพประกอบเป็นสิขสิทธิ์ของผู้เขียนและเจ้าของภาพถ่าย ที่ได้รับความคุ้มครองภายใต้กฏหมายลิขสิทธิ์
การนำไปเผยแพร่ต่อเพื่อผลประโยชน์ทางการค้าหรือเพื่อผลประโยชนอื่นใด ต้องได้รับอนุญาตจากเจ้าของลิขสิทธิ์อย่างเป็นทางการเท่านั้น

cookietalkie@yahoo.com TOP